'Pauzeren en rust zijn belangrijk om te voorkomen dat cybercriminelen toeslaan'

Dopamineprikkels creëren voorrangsreflex

Veel posts op Instagram of TikTok zijn ontworpen om een dopamineprikkel te geven. Het algoritme laat vooral content zien waarmee je waarschijnlijk direct interactie aangaat. Opvallende en aandachtstrekkende berichten krijgen voorrang. Informatie controleren of bronnen checken past daar niet goed bij.

Urgentie ingezet als val

Cybercriminelen maken dankbaar gebruik van deze reflex. Door urgentie, emotie en tijdsdruk te creëren, proberen ze ons te verleiden direct te klikken of te reageren, zonder eerst de betrouwbaarheid van een bericht te controleren. Denk aan berichten als: "Je account wordt vandaag verwijderd", "Je hebt een exclusieve prijs gewonnen" of "Bekijk snel deze video waarin jij voorkomt." Niet omdat dat echt zo is, maar omdat urgentie ons sneller laat handelen en minder kritisch laat nadenken.

Signalen die cybercriminelen verraden

Let daarom op signalen die nepberichten kunnen verraden: ongevraagde urgentie, verzoeken om direct te handelen zonder iets te verifiëren, afzenderadressen die sterk lijken op een vertrouwd domein maar er nét van afwijken, of links die een bekende URL tonen maar naar een andere bestemming verwijzen. Het zijn vaak kleine afwijkingen die extra aandacht verdienen.

Bewustzijn is de sleutel

Wat echter het beste werkt, is bewust zijn van de eigen emoties en stressniveau, gecombineerd met de gewoonte om even te pauzeren voordat je handelt. Iemand die cyberbewust is, kent niet alleen de meest voorkomende aanvalstechnieken, maar beschikt ook over een sterk ontwikkeld situationeel bewustzijn.

Het krachtigste beveiligingsmiddel dat je hebt, zijn de twee seconden die je neemt om jezelf af te vragen: probeert dit bericht mij ervan te weerhouden om na te denken?

Door: Martin Krämer (foto), Security Awareness Advocate bij KnowBe4