Chantal Vergouw, KPN: Weerbaarheid is geen technologie, maar een mentaliteit

Vergouw opende haar presentatie met een persoonlijke noot die de urgentie van haar boodschap onderstreepte. Als voormalig directievoorzitter van Interpolis werd zij meermaals fysiek en online bedreigd. "Die ervaring vormt mij," vertelde ze openhartig. "Weerbaarheid is voor mij geen project en zeker geen technologie. Het gaat over mentaliteit en echte samenwerking tussen bondgenoten."

De kloof tussen bestuur en werkvloer

Een van de meest opvallende momenten in haar betoog was de confrontatie met recente onderzoekscijfers van KPN en Beon IT. Daaruit blijkt een scherpe discrepantie: IT- en securitymedewerkers beoordelen de volwassenheid van hun organisatie structureel lager dan hun directieleden. Maar liefst 38% van de professionals vindt de huidige inzet ontoereikend.

Toen Vergouw de zaal vroeg wie dit herkende, gingen er massaal handen omhoog. "Security professionals zien wat er achterblijft: governance, monitoring en crisisplanning," aldus Vergouw. "Comfort is de grootste vijand van vooruitgang. We praten over weerbaarheid, maar de fundamenten zijn vaak nog niet op orde."

Van weten naar doen

Vergouw uitte haar zorgen over de passiviteit bij veel organisaties. Hoewel de risico's van dataopslag buiten de EU bekend zijn, zetten volgens haar nog te weinig bedrijven de stap naar een soevereine cloud. Ook de ketenverantwoordelijkheid onder de nieuwe NIS2-richtlijn blijft achter. "Incidenten verspreiden zich altijd via de zwakste schakels, nooit via de sterren. Eén besmette laptop van een leverancier kan een heel netwerk platleggen."

Volgens de KPN-bestuurder schiet de basishygiëne nog steeds tekort. Ze pleit dan ook voor leiderschap dat durft te handelen bij 70% zekerheid, in plaats van te wachten op 100% garanties die nooit komen.

"Samen falen om te kunnen slagen"

Een cruciaal onderdeel van die nieuwe mentaliteit is het oefenen van crisisscenario's. Vergouw verbaasde zich erover dat 30% van de security professionals nauwelijks oefent. "We moeten scenario's doorlopen waarin we durven te falen, zodat we straks, als het er echt toe doet, kunnen slagen. Waarom bouwen we geen 'cyber-noodpakketten' voor medewerkers, zoals we dat vroeger deden voor overstromingen?"

Ze riep de aanwezigen op om hun kwetsbaarheid te tonen. "We zijn vaak te bang om toe te geven dat we het niet op orde hebben of dat we gehackt zijn. Maar juist dat delen is waar weerbaarheid begint. Een cyberaanval kent geen marktaandeel; het raakt ons allemaal."

Een 'Whole of Society' benadering

De afsluiting van Vergouw was een oproep tot actie. Ze pleitte voor een brede maatschappelijke benadering — van de boardroom tot de werkvloer, en van het onderwijs tot de vitale sectoren. Ze daagde de zaal uit om tijdens de pauze de persoon naast zich aan te kijken en de vraag te stellen: "Hoe kunnen wij elkaar helpen?"

"Als we durven te vertrouwen, te delen en te handelen, bouwen we samen aan een veiliger Nederland," besloot Vergouw. "Niet omdat het moet van de wet, maar omdat we fundamenteel geloven dat echte verandering op deze momenten begint."