Vijf focusgebieden stonden in 2025 centraal voor de Autoriteit Persoonsgegevens

Dit blijkt uit het jaarverslag van de waakhond, waarin het terugblikt op afgelopen jaar. De AP werkte in 2025 aan het versnellen van de afhandeling van zaken waarin overtredingen duidelijk waren en snel herstel mogelijk. Door het sluiten van overeenkomsten in sanctiezaken tegen verschillende organisaties gaf de AP aan wat wel en niet is toegestaan, zonder dat dit leidde tot langdurige procedures.

In andere gevallen zorgde de AP ervoor dat organisaties hun werkwijzen aanpasten via interventies, zoals gesprekken over de regels en waarschuwingen. Het gaat daarbij onder andere om situaties waarin organisaties overheidsinformatie hergebruikten zonder een duidelijke wettelijke basis, of medische gegevens deelden zonder de juiste waarborgen.

Focus op systemen met grote impact

Algoritmes en AI, vrijheid en veiligheid, big tech, datahandel en digitale overheid waren in 2025 vijf overkoepelende focusgebieden voor de AP. Binnen deze focusgebieden lag de nadruk op grootschalige systemen en systemen met een grote maatschappelijke impact, met name die in handen zijn van publieke organisaties. Dit betekende dat problemen zonder bredere of ernstige gevolgen niet altijd met prioriteit werden behandeld.

Het gebruik van algoritmes en artificiële intelligentie (AI) nam in vrijwel alle sectoren toe. De AP richtte zich vooral op toepassingen met een grote impact op burgers, zoals profilering, risicoselectie en voorspellende analyses. Zo waarschuwde de AP voor chatbots die onjuiste stemadviezen geven.

Daarnaast was er aandacht voor de omgang van het bedrijfsleven met algoritmes en voor betekenisvolle menselijke tussenkomst bij automatische besluitvorming. De AP ontwikkelde hiervoor handvatten voor organisaties en medewerkers.

Vrijheid en veiligheid

Maatschappelijke en geopolitieke ontwikkelingen leiden tot een groeiende vraag naar veiligheidsmaatregelen en het delen van gegevens. De AP bewaakt hierbij de balans tussen veiligheid en fundamentele vrijheden. In 2025 hield de AP toezicht op gegevensverwerkingen voor opsporing, fraudebestrijding en nationale veiligheid. Daarbij werd gelet op proportionaliteit, noodzakelijkheid en rechtsbescherming. Zo informeerde de AP de Tweede Kamer dat de politie gegevens langer bewaart dan wettelijk is toegestaan.

Grote internationale technologiebedrijven spelen een dominante rol in het digitale ecosysteem. Hun diensten zijn diep verweven met het dagelijks leven van mensen en de bedrijfsvoering van organisaties.

In 2025 werkte de AP nauw samen met Europese collega-toezichthouders om het recht op gegevensverwijdering te versterken. Daarnaast riep de AP gebruikers van LinkedIn en Meta op om hun instellingen aan te passen, zodat hun gegevens niet worden gebruikt om AI-agents te trainen.

Datahandel

Persoonsgegevens hebben economische waarde. De handel in data, het combineren van databronnen en het centraal opslaan van gevoelige gegevens brengen risico’s met zich mee voor degenen van wie gegevens worden verwerkt.

In 2025 gaf de AP prioriteit aan het aanpakken van onrechtmatige datahandel en ondoorzichtige ketens van gegevensdeling. Zo waarschuwde de AP veel organisaties om hun cookiebanner aan te passen of te stoppen met het gebruik van volgsoftware. Het overgrote deel van deze organisaties ondernam daarop actie.

Digitale overheid

Mensen moeten erop kunnen vertrouwen dat de overheid zorgvuldig en rechtmatig omgaat met hun gegevens. Overheden beschikken over grote hoeveelheden persoonsgegevens en hebben een voorbeeldfunctie in de omgang hiermee.

In 2025 bracht de AP extra bezoeken aan gemeenten om te controleren hoe zij hiermee omgaan. Daarnaast stelde de AP voor het eerst een leidraad op voor het beperken van het gebruik van persoonsgegevens bij politieke advertenties, als onderdeel van de nieuwe taak van de AP bij verkiezingen.