Redactie - 04 mei 2026

ABN AMRO: Marktfinanciering van AI-gigafabriek lijkt contra-intuïtief

De Tweede Kamer steunt unaniem de plannen voor een groot AI-datacenter in het Rotterdamse havengebied. Voor de financiering is wel vereist dat organisaties vooraf toezeggen een aanzienlijk deel van de rekenkracht af te nemen. Vooral Amerikaanse techbedrijven kunnen deze toezeggingen gemakkelijk doen, wat hun al sterke marktpositie in Europa verder versterkt. ABN AMRO nstelt dat het besluit 'contra-intuïtief' lijkt, nu Europa juist probeert minder afhankelijk te worden van ‘big tech’.

ABN AMRO: Marktfinanciering van AI-gigafabriek lijkt contra-intuïtief image

"Partijen die dergelijke toezeggingen het gemakkelijkst kunnen doen, zijn nu vooral Amerikaanse tech-bedrijven, die via zo’n Europees rekencentrum hun eigen – al zeer sterke – positie in de markt versterken. Dat lijkt contra-intuïtief, zeker nu Europa zich langzaamaan probeert ontworstelen aan de dominantie van ‘big tech’", schrijft ABN AMRO in een analyse.

Europa beschikt momenteel over slechts 5 procent van de wereldwijde AI-rekenkracht terwijl de Verenigde Staten goed zijn voor driekwart, schrijft ABN AMRO in een analyse. Om deze achterstand in te lopen, wil Europa vijf ‘AI-gigafabrieken’ realiseren: datacenters met minimaal 100.000 GPU’s, vergelijkbaar met de nieuwste faciliteiten van Amerikaanse techgiganten. Lidstaten kunnen eigen initiatieven indienen en Europees geld ontvangen, mits zij zelf ook bijdragen door rekenkracht vooruit te bestellen of kapitaal in te brengen. Nederland doet echter niet mee aan deze regeling, omdat het kabinet geen publiek geld beschikbaar stelt voor de Rotterdamse gigafabriek.

Datacenter in Rotterdam

Ondernemer Han de Groot wil met Volt en Eneco zo’n datacenter ontwikkelen in Rotterdam, waar ruimte is en waar het rekencentrum direct gebruik kan maken van windenergie op zee. Volgens De Groot is een grootschalige faciliteit noodzakelijk, omdat Nederland kampt met ruimtegebrek en beperkte capaciteit op het stroomnet. Het datacenter moet zowel Nederland als andere Europese landen bedienen en zal zich richten op het trainen en finetunen van AI-modellen, het faciliteren van het gebruik daarvan en het aanbieden van cloud-diensten.

De overheid staat positief tegenover private initiatieven, maar stelt geen geld beschikbaar. De financiering moet volledig uit de markt komen, waarbij grote techbedrijven een cruciale rol kunnen spelen als ‘de-risker’. Of de gigafabriek daadwerkelijk tot stand komt, hangt af van de bereidheid van partijen om zich te committeren. De Groot hoopt dat de overheid als ‘launching customer’ zal optreden, zodat de faciliteit bijdraagt aan de digitale zelfredzaamheid van Europa.

De volledige analyse is hier te vinden.

Dutch IT Security Day 2026 BW + BN TrendSpark 26 BW BN
Dutch IT Security Day 2026 BW + BN

Wil jij dagelijkse updates?

Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief!