Delftse quantumcomputer Tuna-17 nu gratis online te gebruiken
QuTech heeft in samenwerking met het Delftse quantum-ecosysteem een nieuwe supergeleidende quantumcomputer gelanceerd: Tuna-17. Het systeem beschikt over 17 qubits en is vanaf vandaag wereldwijd gratis en openbaar toegankelijk via het cloudplatform Quantum Inspire. De lancering markeert een belangrijke mijlpaal voor de Europese technologische soeveriniteit en de ontwikkeling van open quantum-architecturen.
Tuna-17 is ontwikkeld in het DiCarlo Lab van QuTech (een samenwerking tussen de TU Delft en TNO). Het is de derde processor die in een jaar tijd door het team wordt uitgebracht, na de eerdere Tuna-5 en Tuna-9. Dit onderstreept de schaalbaarheid van het ontwerp en het snelle tempo waarin het Delftse consortium innoveert; achter de schermen wordt al gewerkt aan de opvolger, de Tuna-28.
Krachtige hardware voor foutcorrectie
Dankzij de 17 qubits en 24 regelbare koppelingen (tunable couplers) is de Tuna-17 uitermate geschikt voor experimenten met quantumfoutcorrectie (quantum error correction). Het systeem ondersteunt universele poortensets en tussentijdse metingen (mid-circuit measurements), waarmee onderzoekers een breed scala aan geavanceerde quantumalgoritmen en zogeheten NISQ-experimenten (Near-term Intermediate-Scale Quantum) kunnen uitvoeren.
In tegenstelling tot veel andere geavanceerde quantumcomputers die achter gesloten deuren van grote techreuzen draaien, kiest het Delftse consortium bewust voor een 'open-architectuur'-benadering. Hiermee willen de partners de interoperabiliteit tussen verschillende hardware- en softwarelagen stimuleren. Om deze Europese waardeketen verder te versterken, richten de initiatiefnemers in Delft een speciale eenheid op die zich volledig gaat focussen op open-architectuur systeemintegratie.
Samenwerking in het Delftse ecosysteem
De realisatie van Tuna-17 is het resultaat van een nauwe samenwerking binnen de Nederlandse en Europese quantumindustrie. Verschillende specialistische partijen uit het Delftse netwerk hebben bijgedragen aan de realisatie:
QuTech / TU Delft: Ontwerp van de QPU (Quantum Processing Unit), fabricage, SDK-ondersteuning (Qiskit, PennyLane) en systeembeheer.
TNO: Ontwikkeling van de compilatielaag en co-ontwerp van de QPU.
Orange Quantum Systems: Levering van het Quantum OS en de kalibratiesoftware.
Qblox: Besturingselektronica.
Delft Circuits: Cryogene bekabeling.
QuantWare: Cryogene behuizingen en versterkers.
Het project is mede ontwikkeld binnen het HectoQubit-consortium en vormt een belangrijke stap binnen de Europese 'OpenSuperQPlus' demonstrator, die de Europese quantum-toeleveringsketen moet versterken.
Gratis toegang tot echte hardware
Door de Tuna-17 zonder gebruikslimieten aan te bieden via Quantum Inspire, hoopt QuTech de drempel voor quantumonderzoek wereldwijd te verlagen. Gebruikers kunnen per taak meer dan 100.000 metingen (shots) uitvoeren om statistische onzekerheden te verkleinen. Daarnaast beschikt het systeem over automatische zelfkalibratie en realtime prestatierapporten.
De Tuna-systemen worden inmiddels al actief ingezet in het onderwijs aan de TU Delft, waaronder in de masteropleiding Quantum Information Science & Technology, om zo de volgende generatie quantum-engineers op te leiden op daadwerkelijk functionerende hardware.