Record-halfjaar voor Europese AI

Waar het kapitaal in H1 2025 nog op 10 miljard dollar lag, onderstreept de huidige sprong dat Europa zich steeds nadrukkelijker profileert als wereldwijde aanjager van AI-innovatie. "Als het AI-verhaal een race tussen twee spelers zou moeten zijn, heeft Europa dat bericht gemist," stelt Stefan Weitz, medeoprichter en CEO van HumanX. "De 23 miljard dollar stroomt rechtstreeks naar sectoren waarin Europa al een leidende rol speelt, zoals robotica, gezondheidszorg, geavanceerde productie en defensie."

Kapitaal stroomt naar kleine groep koplopers

Ondanks de recordinvesteringen is er sprake van een sterke concentratie van het geld. Een ruime meerderheid van het kapitaal – 73 procent – ging naar slechts 38 bedrijven die financieringsrondes van 100 miljoen dollar of meer wisten op te halen. In de eerste zes maanden van 2026 traden zes Europese startups toe tot de categorie bedrijven met een waarde van meer dan een miljard dollar. Onder hen bevinden zich ontwikkelaar van autonoom rijden Wayve, de door Alphabet overgenomen medicijnontwikkelaar Isomorphic Labs, robotica-ontwikkelaar Neura Robotics en Advanced Machine Intelligence, een lab voor fysieke AI mede opgericht door Yann LeCun.

Geografisch gezien blijft het Verenigd Koninkrijk de grootste AI-hub van Europa met 12 miljard dollar aan aangetrokken kapitaal (53 procent van het totaal). Duitsland en Frankrijk volgen met respectievelijk 3,5 miljard dollar (15 procent) en 2,9 dollar miljard (12 procent). Ook Nederland verstevigt zijn positie in de subtop, mede dankzij omvangrijke vroegefase-rondes. Zo haalde het Brits-Nederlandse CuspAI 450 miljoen dollar op in een Series B-ronde en noteerde het in Nederland opgerichte General Intuition een Series A-ronde van 320 miljoen dollar.

Dispariteit bij vrouwelijke oprichters

Het rapport legt eveneens een duidelijke scheefgroei bloot bij de verdeling van het kapitaal. Sinds 2023 waren Europese AI-startups met ten minste één vrouwelijke oprichter goed voor 18 procent van alle afgeronde deals. Zij wisten echter slechts 10 procent van het totale geïnvesteerde kapitaal op te halen. Dit verschil wordt voornamelijk veroorzaakt door het feit dat de megadeals vrijwel uitsluitend naar teams gaan die volledig door mannen worden geleid.

Vooruitzichten en marktactiviteit

Analytics van Crunchbase wijzen op een aanhoudend sterk dealmomentum in de regio. Kijkend naar het bredere ecosysteem van meer dan 1.000 Europese AI-startups die sinds 2022 ten minste 10 miljoen dollar hebben opgehaald, voorspelt Crunchbase dat 59 procent in de komende twaalf maanden aanvullend kapitaal zal aantrekken. Daarnaast wordt 18 procent gezien als mogelijke overnamekandidaat en koerst 5 procent af op een beursgang.

Een belangrijk deel van de toonaangevende spelers – waaronder Wayve, CuspAI, Synthesia, Lovable, PhysicsX en Black Forest Labs – komt samen tijdens HumanX Amsterdam. Van de private startups die daar aanwezig zijn, wordt verwacht dat 48 procent vervolgkapitaal ophaalt, 11 procent rijp is voor overname en 7 procent toewerkt naar een beursnotering.

"Europese startups worden wereldwijd steeds concurrerender, vooral in sectoren waar AI voortbouwt op de langdurige industriële en wetenschappelijke kwaliteiten van de regio," licht Gené Teare, senior research lead bij Crunchbase, toe. "Het volgende hoofdstuk in het Europese AI-verhaal hangt af van het bouwen van een ecosysteem dat kapitaal, rekenkracht, klanten en talent met elkaar verbindt, zodat de meest veelbelovende AI-bedrijven kunnen opschalen en langetermijnwaarde kunnen creëren."