Coalitie wil einde aan Europese cookiebanners
Een coalitie van negentien maatschappelijke organisaties, bedrijven en academici roept de Europese wetgevers op om een einde te maken aan het 'cookiebanner-moeras'. Aanleiding is het wetsvoorstel voor de zogeheten Digital Omnibus, waarin de Europese Commissie via artikel 88b van de AVG (GDPR) bindende, geautomatiseerde privacy-signalen wil invoeren. Hiermee kunnen internetgebruikers hun voorkeuren voor gegevensverwerking eenmalig instellen in hun browser of apparaat, waarna toestemmingsbanners op websites en in apps overbodig worden.
De coalitie — waarin onder meer consumentenkoepel BEUC, de digitale rechtenorganisatie EDRi en de privacystichting noyb (van Max Schrems) samenwerken — heeft haar eisen gebundeld op het platform killthecookiebanner.eu. Volgens de initiatiefnemers zijn de huidige pop-ups een vorm van 'kwaadwillige naleving' (malicious compliance) door de online advertentie- en trackingindustrie, ontworpen om consumenten via misleidende ontwerpen (dark patterns) te verleiden tot het afstaan van hun persoonsgegevens.
Technisch haalbaar en beproefd model
Het concept van geautomatiseerde privacy-signalen is vergelijkbaar met hoe een internetbrowser automatisch taalvoorkeuren doorgeeft aan een website. Verschillende Amerikaanse staten, waaronder Californië, hanteren al wettelijk verplichte standaarden voor het automatisch doorgeven van privacyvoorkeuren. Ook in Europa bestaan al technische protocollen voor deze toepassingslaag, zoals Advanced Data Protection Control (ADPC).
In het oorspronkelijke voorstel van de Europese Commissie uit het najaar van 2025 zouden websites verplicht worden deze digitale signalen van apparaten te respecteren. Dit zou de Europese bevolking jaarlijks honderden miljoenen uren aan het wegklikken van toestemmingsvensters besparen, aldus de coalitie.
Druk vanuit de industrie en verdeeldheid in de EU
De invoering van het artikel stuit echter op felle weerstand vanuit de adtech- en trackingsector. Volgens de coalitie proberen lobbygroepen de huidige situatie te behouden. Binnen de Europese Raad hebben diverse lidstaten onder druk van marktpartijen voorgesteld om artikel 88b uit de definitieve tekst te schrappen.
Binnen het Europees Parlement zijn inmiddels amendementen ingediend om het voorstel voor geautomatiseerde privacy-signalen behouden te stellen en verder aan te scherpen.
"Het zou absurd zijn als de verantwoordelijke besluitvormers een kans laten liggen om de digitale omgeving voor iedereen aanzienlijk te verbeteren," stelt Ursula Pachl, Head of Policy bij noyb. "Er is geen enkele geldige reden om het voorstel van de Commissie te laten vallen en de huidige situatie rond cookiebanners in stand te houden."
De coalitie roept de Europese Commissie, het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie op om bij de aanstaande triloogonderhandelingen vast te houden aan artikel 88b, om zo de privacyrechten te versterken en de administratieve druk voor internetgebruikers effectief te verminderen.