Coalitieakkoord 2026: Harde regie en soevereiniteit bieden kansen én uitdagingen
Het nieuwe coalitieakkoord is gepresenteerd en de boodschap voor de IT-sector is kristalhelder: digitalisering is verheven tot een strategisch dossier van nationale veiligheid. Hoewel de vurig gewenste 'Minister voor Digitale Zaken' er niet komt, voert het kabinet de regie fors op. Voor IT-leveranciers, IT-resellers, MSP’s, System Integrators, IT-distributeurs en consultants betekent dit een verschuiving van vrijblijvende projecten naar strikte standaardisatie en Europese soevereiniteit.
Digitalisering krijgt een prominente plek in het hoofdstuk Nederland koploper in een digitale wereld. De coalitie kiest voor een centrale aansturing via het ministerie van Binnenlandse Zaken (BZK) en de oprichting van een machtige Nederlandse Digitale Dienst (NDD). Deze dienst krijgt "doorzettingsmacht", wat een einde moet maken aan de versnipperde IT-inkoop en de wildgroei aan losse eilandoplossingen binnen de overheid.
Digitale Soevereiniteit: De focus verschuift naar Europees
Een cruciale pijler in het akkoord is het afbouwen van de afhankelijkheid van een klein aantal dominante (vaak Amerikaanse) techspelers. Het kabinet wil dat Nederland – en Europa – weer de controle krijgt over de eigen data, cloud en kritieke infrastructuur.
Soevereiniteit als eis: Strategische afhankelijkheden in cloud en kernsystemen worden afgebouwd. Europese infrastructuur en open-source oplossingen worden de norm.
Kansen voor MKB-IT: Grote IT-projecten worden voortaan vaker opgesplitst. Dit is direct gunstig voor Nederlandse en Europese IT-dienstverleners die voorheen vaak buiten de boot vielen bij miljardenorders.
De overheid als 'strenge opdrachtgever'
Voor IT-leveranciers verandert de dynamiek van de samenwerking. De overheid gaat haar marktmacht actiever gebruiken om standaarden af te dwingen.
De 5 miljoen euro toets: Voor elk IT-project boven de vijf miljoen euro geldt voortaan een verplichte toets aan centrale standaarden (zoals Zero Trust en Security-by-Design) voordat er budget vrijkomt.
Compliance is key: Leveranciers moeten niet alleen technisch leveren, maar ook aantoonbaar voldoen aan zware eisen rondom ketenveiligheid en soevereiniteit.
Minder externe inhuur: Het kabinet wil de afhankelijkheid van externe consultants en IT-specialisten verminderen door eigen specialisten beter te belonen. Dit dwingt IT-dienstverleners om hun toegevoegde waarde te verschuiven van 'handjes leveren' naar specialistische kennisoverdracht en high-end consultancy.
Investeringsagenda: AI en Infrastructuur
Economisch zet de coalitie zwaar in op technologische voorsprong. Nederland moet het 'opschaalland' van Europa worden. Voor partijen in de cloud- en hardwaresector biedt dit enorme kansen.
| Project | Omschrijving | Relevantie voor IT-sector |
| AI-fabriek | Bouw van grootschalige AI-faciliteit in Noord-Nederland. | Hardware, GPU-cloud en datacenterbouw. |
| Nationaal AI-rekenplan | Investering in nationale en Europese rekenkracht. | Infrastructuurpartners en HPC-specialisten. |
| Soevereine Datacenters | Stimuleren van datacenters onder Europese vlag. | Managed Services en Cloud Providers. |
Cybersecurity: Van advies naar verplichting
Met de snelle implementatie van NIS2 en een centrale regie op cybersecurity wordt digitale weerbaarheid topprioriteit. Voor MSP’s betekent dit dat zij de rol van 'compliance-partner' voor hun klanten moeten vervullen. Het kabinet gaat vaker gezamenlijke oefeningen organiseren met het MKB en vitale sectoren, waarbij de IT-partner een sleutelrol speelt in de incident response.
Wat betekent dit concreet voor uw business?
Het tijdperk van maatwerk zonder kaders is voorbij. Voor IT-dienstverleners en leveranciers betekent dit akkoord:
- Herzie uw portfolio: Sluiten uw cloud- en softwareoplossingen aan bij de Europese soevereiniteitsagenda?
- Investeer in certificering: Security-standaarden worden harde voorwaarden voor gunning.
- Positioneer als AI-partner: De overheid wil versnellen; help hen bij het bouwen van veilige en verantwoorde AI-toepassingen.
De overheid stelt zich op als een veeleisende, maar kapitaalkrachtige launching customer. Wie kan leveren volgens de nieuwe standaarden van de Nederlandse Digitale Dienst, heeft de wind in de zeilen.