Japan gaat zijn halfgeleiderindustrie versterken
Japan heeft een ambitieus doel gesteld om zijn eigen halfgeleiderindustrie nieuw leven in te blazen. De overheid streeft naar een binnenlandse verkoop van 254 miljard dollar aan chips in 2040. Hiermee wil het land een wereldspeler van formaat blijven in de technologische wapenwedloop.
Tijdens een bijeenkomst van de Raad voor Groeistrategie benadrukte premier Sanae Takaichi dat Japan mikt op een marktaandeel van 30% in de wereldwijde sector voor "fysieke AI". Met deze strategie wil Tokio op gelijke voet komen te staan met grootmachten als de Verenigde Staten en China. Dit meldt asia.nikkei.com.
De focus ligt op het veiligstellen van de toeleveringsketen en het ontwikkelen van geavanceerde chips die essentieel zijn voor kunstmatige intelligentie en robotica.
Door miljarden te investeren in eigen productie, hoopt Japan zijn economische veiligheid te waarborgen en de afhankelijkheid van buitenlandse technologie drastisch te verminderen.
Zeker. De chipmarkt van 2026 is een slagveld van miljarden, waarbij de verhoudingen door de AI-hausse volledig zijn opgeschud. Terwijl Japan probeert terug te keren naar de top, ziet de huidige wereldkaart er als volgt uit:
Wereldwijde chip-machtskaart (2026)
De markt is momenteel grofweg verdeeld in drie kampen: de ontwerpers (VS), de makers (Taiwan/Zuid-Korea) en de groeiers (China/Japan).
1. Leiders
- Verenigde Staten (Marktaandeel in omzet: ~48%): De VS domineert niet door fabrieken, maar door intellectueel eigendom. Bedrijven als NVIDIA (nu goed voor bijna 35% van de totale marktgroei), AMD en Intel ontwerpen de krachtigste chips. NVIDIA is inmiddels de eerste chipfabrikant die de grens van 100 miljard dollar aan jaarlijkse chipverkoop heeft overschreden.
- Taiwan (Productie-monopolie): Hoewel ze qua eigen merken kleiner zijn, is Taiwan via TSMC verantwoordelijk voor meer dan 60% van de wereldwijde chipproductie en zelfs 90% van de meest geavanceerde (2nm en 3nm) chips. Zonder Taiwan staat de wereldwijde AI-sector stil.
2. Specialisten
- Zuid-Korea (Geheugen-koningen): Samsung en SK Hynix beheersen de markt voor geheugenchips (DRAM en HBM). Door de enorme vraag naar AI-servers, die massa's razendsnel geheugen vereisen, is hun omzet in 2025-2026 met meer dan 30% gestegen.
- Nederland (De Machinekamer): Hoewel klein in directe verkoop, is Nederland via ASML de enige partij ter wereld die de complexe EUV-machines maakt waarmee de modernste chips geproduceerd kunnen worden.
De Huidige Cijfers (Prognose 2026)
| Regio/Land | Belangrijkste Focus | Status in 2026 |
| VS | AI-ontwerp & GPU's | Dominant in omzet en innovatie. |
| Taiwan | Geavanceerde fabricage | Onmisbare productiehub voor de hele wereld. |
| China | Massaproductie & Patents | Grootste patenthouder (5,7 mln); focust op zelfvoorziening. |
| Zuid-Korea | Geheugenchips (HBM) | Essentieel voor AI-datacenters. |
| Japan | Fysieke AI & Sensoren | Inhaalslag; mikt op 30% van de 'Physical AI' markt. |
Belangrijkste Trends
- De "AI-Piramide": AI-chips vormen slechts 0,2% van het totale aantal geproduceerde chips, maar ze genereren inmiddels 50% van de totale wereldwijde omzet in de sector.
- Regionalisering: Elk groot machtsblok (EU, VS, China, Japan) probeert nu eigen fabrieken op eigen bodem te krijgen (via o.a. de Chips Acts) om minder afhankelijk te zijn van Taiwan.
Hier zijn de 5 grootste chipbedrijven van dit moment, gerangschikt op hun (verwachte) jaaromzet voor 2026:
Top 5 chip-giganten van 2026
1. NVIDIA (Verenigde Staten)
- Verwachte omzet 2026: ~$216 miljard
- Specialisatie: AI-versnellers en GPU's.
- Status: De absolute marktleider. NVIDIA is inmiddels meer een "AI-ecosysteem" dan alleen een chipmaker. Hun nieuwe architecturen (zoals Blackwell en Rubin) zijn de standaard voor elk datacenter ter wereld. Ze beheersen ongeveer 80% van de markt voor AI-chips.
2. TSMC (Taiwan)
- Verwachte omzet 2026: ~$98,5 miljard
- Specialisatie: Foundry services (het feitelijk bakken van chips).
- Status: De "smid" van de wereld. Vrijwel alle bedrijven in deze lijst (behalve Samsung en Intel) laten hun meest geavanceerde chips bij TSMC maken. Ze zijn de eersten die op grote schaal 2nm-chips produceren, wat essentieel is voor de volgende generatie smartphones en AI-servers.
3. Samsung Electronics (Zuid-Korea)
- Verwachte omzet 2026 (Semiconductors): ~$78 miljard
- Specialisatie: Geheugenchips (HBM4 en DRAM) en fabricage.
- Status: Samsung is de koning van het geheugen. Zonder hun High Bandwidth Memory (HBM) kunnen de AI-chips van NVIDIA niet functioneren. Ze proberen daarnaast hard de concurrentie aan te gaan met TSMC als chipfabrikant voor derden.
4. Intel (Verenigde Staten)
- Verwachte omzet 2026: ~$58 miljard
- Specialisatie: Processoren (CPU's) en eigen fabrieken.
- Status: Intel zit in een enorme transformatiefase. Ze proberen hun achterstand op het gebied van AI-chips in te halen en bouwen met enorme staatssteun nieuwe fabrieken in de VS en Europa om ook chips voor andere bedrijven te gaan maken (Intel Foundry).
5. Broadcom (Verenigde Staten)
- Verwachte omzet 2026: ~$48,6 miljard
- Specialisatie: Netwerkchips en custom AI-chips.
- Status: Broadcom is de onzichtbare kracht achter het internet. Ze maken de chips die zorgen dat data razendsnel tussen AI-servers wordt verplaatst. Daarnaast ontwerpen ze steeds vaker specifieke chips voor tech-reuzen als Google (de TPU) en Meta.
Eervolle vermelding: ASML (Nederland)
Hoewel ASML met een verwachte omzet van circa $36 miljard net buiten de top 5 qua omzet valt, is het qua marktwaarde en strategisch belang vaak de nummer 3 of 4 van de wereld. Zonder de EUV-machines uit Veldhoven kan geen enkel bedrijf in de bovenstaande lijst de modernste chips maken.
Meer over processor
Over Witold Kepinski
