TNO, VITO, Fraunhofer en LIST sluiten strategische innovatie-alliantie
Vlaams minister-president Matthias Diependaele en de topvrouwen en -mannen van vier toonaangevende Europese onderzoeksinstellingen hebben hun handtekening gezet onder een strategische intentieverklaring. Het Vlaamse VITO, het Nederlandse TNO, het Duitse Fraunhofer UMSICHT en het Luxemburgse LIST gaan intensiever samenwerken om industriële innovatie in de Benelux en Duitsland te versnellen. De alliantie moet het Europese concurrentievermogen en de strategische autonomie op het wereldtoneel versterken.
De ondertekening van de Memorandum of Understanding (MoU) vond plaats tijdens de viering van het 35-jarige bestaan van de Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek (VITO). Zowel minister-president Diependaele als VITO-CEO Inge Neven benadrukten in hun toespraken de urgentie van deze transregionale krachtenbundeling.
De 'Fifth Freedom' van Europa
Binnen de Europese Unie wordt er steeds vaker gepleit voor de introductie van een zogeheten Fifth Freedom. Naast het bestaande vrije verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal, moet deze vijfde vrijheid zorgen voor het onbelemmerde, grensoverschrijdende verkeer van kennis, onderzoek, wetenschappers en technologie. Volgens de betrokken onderzoeks- en technologieorganisaties (RTO's) is dit noodzakelijk om te kunnen functioneren als één onderling verbonden innovatie-ecosysteem, in plaats van een versnipperd landschap van regionale spelers.
In haar speech hield CEO Inge Neven een pleidooi voor de formele oprichting van een ‘Transregional Resource Resilience Alliance’. Dit grensoverschrijdende samenwerkingsverband moet Europa veerkrachtiger maken op cruciale vlakken. "Europa kampt met structurele uitdagingen zoals de afhankelijkheid van energie en kritieke grondstoffen, toenemende waterschaarste en dalende industriële investeringen", aldus Neven. "Die druk komt niet door de klimaatambities, maar door een gebrek aan autonomie en competitiviteit. Daarom ontwikkelen we een grensoverschrijdende, geïntegreerde aanpak voor energie, water, circulaire materialen, kritieke grondstoffen en data-uitwisseling."
Omzetten in economische impact
Vlaams minister-president Diependaele sloot zich hierbij aan en wees op het belang van tastbare resultaten. "Innovatie vormt de hoeksteen van strategische autonomie, maar alleen als het resultaten oplevert. Innovatie is pas waardevol als het kan worden omgezet in economische en maatschappelijke impact."
Diependaele prees de evolutie van VITO, dat destijds begon als een regionaal initiatief om wetenschappelijke expertise in Vlaanderen te verankeren, maar inmiddels is uitgegroeid tot een internationaal gerespecteerd instituut dat wetenschap, industrie en beleid met elkaar verbindt. "Door haar omvang zal Vlaanderen nooit de grootste of de sterkste zijn. Wij moeten en zullen de beste zijn in specifieke domeinen."
Als tastbaar bewijs van die ambitie en de voortdurende investeringen in high-tech infrastructuur, werd er tijdens het evenement direct een concreet mijlpaal gevierd: de officiële inhuldiging van het nieuwe, state-of-the-art laboratoriumgebouw 'EARTH' op de VITO-campus.