Kansen én verplichtingen voor telecombedrijven door nieuw EU-kader

In plaats van een gescheiden, parallel netwerk op te bouwen, zet het EUCCS-voorstel in op het benutten van bestaande commerciële 5G-infrastructuur via technieken zoals network slicing. Het doel is om nationale kritieke communicatienetwerken tussen 2030 en 2036 grensoverschrijdend en interoperabel te maken, terwijl de controle bij de afzonderlijke lidstaten blijft.

Financiële en operationele implicaties

Het voorstel legt commerciële operators wettelijk vastgelegde verplichtingen op omtrent netwerkprestaties, waaronder maximale latency, minimale pakketverlies en prioriteitsrechten tijdens piekbelasting. De Europese Commissie ramingen spreken van 3,57 miljard euro aan directe EUCCS-kosten, als onderdeel van een bredere nationale transitie naar mobiele breedband voor hulpdiensten die op 12,67 miljard euro over zeven jaar wordt geschat.

Hoewel het EUCCS-voorstel spreekt over een vergoeding op "eerlijke en redelijke voorwaarden", ontbreekt een concrete methodologie om deze voorwaarden te bepalen. Dit laat volgens Strand Consult ruimte voor discussie tussen telecombedrijven en overheden over wie de kosten draagt voor de vereiste capaciteit, beveiliging en operationaliteit.

Koppeling met Cybersecurity Act 2 en leveranciers restricties

Een van de meest impactvolle onderdelen van het voorstel is de uitsluiting van leveranciers met een hoog risico (High-Risk Vendors). Deze ban geldt niet alleen voor de kern van het kritieke netwerk, maar voor "alle sleutelcomponenten van ICT-activa".

Strand Consult wijst erop dat deze regels nauw samenhangen met de opkomende Cybersecurity Act 2 (CSA2). De uiteindelijke reikwijdte van de leveranciersbeperkingen zal afhangen van de definitieve afbakening binnen de CSA2-wetgeving. Uit data van Strand Consult blijkt dat ruim 60 van de circa 91 Europese 5G-netwerken reeds volledig draaien op vertrouwde leveranciers zoals Ericsson, Nokia en Samsung. De overgebleven netwerken met apparatuur van hoog-risicoleveranciers bevinden zich voornamelijk in Duitsland, Italië en Spanje, waar operators de komende jaren voor een vervangingsopgave staan.

Met het EUCCS-voorstel ontstaat volgens Strand Consult een nieuwe categorie van gereguleerd gebruik van commerciële netwerken. De keuzes die de Europese Commissie en lidstaten maken rondom vergoedingen, netwerkslicing en leveranciersvoorwaarden zullen bepalend zijn voor de economische impact op de Europese telecommunicatiesector.