ING: Dankzij ASML groeit Nederland tegen de Europese techtrend in
ASML en de bedrijven eromheen vertegenwoordigen dit jaar naar schatting 2,2 procent van de Nederlandse bruto toegevoegde waarde. Nederland onderscheidt zich daarmee van de rest van Europa, waar de techsector juist stagneert. Tegelijkertijd kan zo’n sterke afhankelijkheid van één bedrijf ook risico's met zich meebrengen.
Dat blijkt uit een analyse van ING Research. De directe bijdrage van ASML aan de Nederlandse economie bedroeg in 2025 volgens ING 1,3 procent van de bruto toegevoegde waarde. Voor 2026 verwacht de bank 1,6 procent, uitgaande van een omzet van 44,5 miljard euro, het midden van de verwachte bandbreedte. In 1995 was het aandeel nog 0,1 procent. De groei hangt samen met de wereldwijde investeringen in kunstmatige intelligentie, waar de chipmachines van ASML bij worden gebruikt.
Helft van de machine-industrie
De machine-industrie als geheel is goed voor 2,7 procent van de Nederlandse bruto toegevoegde waarde, gemeten in lopende prijzen. Het belang van die sector is de afgelopen tien jaar toegenomen. ASML neemt ongeveer de helft van de omzet in die industrie voor zijn rekening, met een omzet van 33,7 miljard euro.
Het totale aandeel komt hoger uit als ook de Nederlandse toeleveranciers en de investeringen worden meegerekend. ING telt daarvoor de inkopen van ASML bij binnenlandse bedrijven en de investeringen mee, met name in onderzoek en ontwikkeling. Volgens de bank profiteren onder meer uitzendbureaus in Nederland van de activiteit in de machine-industrie.
Vergelijking met Nokia
ING stelt de vraag of Nederland zich zorgen moet maken over een zogeheten Nokia-effect. In Finland leidde de grote economische afhankelijkheid van Nokia tot kwetsbaarheid toen het bedrijf in problemen kwam. Een vergelijkbare concentratie maakt Nederland volgens de bank gevoelig voor een neergang in de halfgeleidercyclus.
Daarnaast noemt ING geopolitieke risico’s. Handelsbeperkingen en de verdeling van de wereldeconomie in blokken kunnen zowel de afzetmarkten van ASML als de onderdelen die nodig zijn voor de chipmachines raken. Ook tekorten aan capaciteit in Nederland zelf vormen volgens de bank een risico voor verdere groei.
Het volledige ING-rapport, dat ook de gebruikte methode toelicht, bevat meer informatie over de berekeningen en de afzonderlijke onderdelen van de analyse.
Meer over Financieel
Over Wouter Hoeffnagel
