Wouter Hoeffnagel - 16 november 2026

Gartner: 'Zwakke AI-governance gaat tot ernstige verstoringen leiden'

Veertig procent van de organisaties voor infrastructuur en operations (I&O) die AI opschalen krijgt in 2028 te maken met een storing die bedrijfskritische diensten raakt, als zij de governance niet op orde brengen. Dat voorspelt onderzoeksbureau Gartner.

Gartner: 'Zwakke AI-governance gaat tot ernstige verstoringen leiden' image

Het onderzoeksbureau baseert zich op een enquête onder 298 I&O-leiders uit de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, gehouden in juni en juli 2026. Daaruit blijkt dat 95 procent van de organisaties het afgelopen jaar minstens één incident met een AI-agent heeft meegemaakt. Tegelijk vindt 57 procent van de ondervraagden de eigen governance zwak. Van de respondenten zegt 55 procent dat de bestaande tools voor IT-risicobeheer volledig verouderd zijn.

Weinig automatische noodstops

Slechts 15 procent heeft automatische circuit breakers ingericht die ontspoorde agentfouten of oneindige logische lussen kunnen stoppen. Toch gelooft 70 procent van de I&O-leiders dat de eigen AI-agents binnen veilige grenzen opereren. “Het opzetten van AI-governance met beleidscontroles, rechtenmodellen, observability-instrumentatie en auditmogelijkheden is cruciaal”, zegt Nathan Hill, Distinguished VP Analyst en Chief of Research bij Gartner. “Er is echter een enorme kloof in operationele gereedheid, want 70 procent van de I&O-leiders gelooft dat hun AI-agents momenteel binnen veilige grenzen opereren.”

Hill adviseert I&O-leiders direct te inventariseren welke AI-agents actief zijn en die in hun identiteitsplatformen als niet-menselijke identiteiten te classificeren. “AI-agents zijn niet zomaar een ander automatiseringsscript; ze vragen om een fundamenteel nieuwe, proactieve aanpak van infrastructuurgovernance om productiviteit en innovatie af te wegen tegen veiligheid voor de onderneming”, aldus Hill.

Zeven pijlers voor een governance-raamwerk

Gartner raadt I&O-leiders aan samen met de CIO of de AI-verantwoordelijke een governance-raamwerk te ontwikkelen dat draait om dynamische controles tijdens runtime. Het bureau noemt zeven pijlers. Ten eerste identiteit: elke AI-agent geldt als machine-identiteit en staat in een centraal register, zodat niets buiten beeld draait. Ten tweede guardrails: geautomatiseerde beveiligingen in de runtime, die een agent met afwijkend gedrag kunnen afremmen voordat die de operatie verstoort of schade veroorzaakt.

De derde pijler is observability, waarbij de redeneerketen van de agent wordt gevolgd om te begrijpen waarom die iets deed. De vierde is agentic FinOps: slimme routering tussen private modellen en publieke frontier-modellen, plus bestedingslimieten per sessie om tokenkosten te beheersen. Vijfde is escalatie, met gGartner: 'Zwakke AI-governance gaat tot ernstige verstoringen leiden'renzen op basis van het risico dat een agent vormt. Acties met grote impact blijven goedkeuring door een mens vereisen.

Containment en databeveiliging

De zesde pijler is containment: gating en identiteits-kill-switches om agents die ontsporen op te sporen en te isoleren, zeker voordat fouten zich over systemen verspreiden. De zevende gaat over dataperimeters, beveiligingszones rond data die context poisoning en datalekken moeten voorkomen.

Volgens Hill neemt de afhankelijkheid van agents toe en hebben I&O-leiders daardoor minder ruimte om ze uit te schakelen. “Een governance-raamwerk moet vaststellen welke agents kritisch zijn om draaiende te houden, ook als ze duur of lastig te onderhouden zijn”, zegt hij.

Gartner bespreekt de uitdagingen rond het opschalen van AI-agents deze week op de Gartner IT Infrastructure, Operations & Cloud Strategies Conference in Londen, die op 16 en 17 november plaatsvindt. Daarna volgen edities in Tokio van 1 tot en met 3 december en in Las Vegas van 8 tot en met 10 december. Klanten van Gartner kunnen daarnaast meer informatie vinden in '2026 Heads of Infrastructure and IT Operations Priority: Scaling Agentic AI in I&O' en 'Why Most Agentic AI Strategies Fail: 8 Critical Pitfalls I&O Must Avoid'.

Axians - Spaces - november 2026 Taelium realtime data BW + BN
Vertiv AI-archetypes BN

Wil jij dagelijkse updates?

Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief!